Wpływ choroby Parkinsona na żywienie

Problemy z odżywianiem u osób chorych na Parkinsona są bardzo częste, ale mają różne źródła. Niestety bez odpowiedniego postępowania dietetycznego prowadzą do systematycznego chudnięcia a w efekcie nawet do niedożywienia. Opiekun osoby starszej w Niemczech powinien wiedzieć, że niedożywienie w chorobie Parkinsona może być niebezpieczne dla życia i zdrowia podopiecznego, dlatego należy bezwzględnie przestrzegać zaleceń dietetycznych. Powinien mieć również świadomość zmienności zaburzeń żywienia u seniora z chorobą Parkinsona. Pozwoli to odpowiednio reagować.

Objawy Parkinsona

Parkinson to przewlekła choroba układu nerwowego o postępującym charakterze. Z czasem objawy choroby nasilają się, co powoduje pogarszanie się stanu chorego i stopniową utratę samodzielności. Parkinson jest jedną z najczęściej diagnozowanych chorób atakujących układ nerwowy. Niestety jest też nieuleczalny - nie istnieje skuteczny preparat, który pozwalałby na wyzdrowienie. Leczenie jest wyłącznie objawowe – ma na celu zmniejszenie oznak choroby, aby poprawić komfort życia chorego. Farmakoterapia i rehabilitacja pozwalają żyć z chorobą przez wiele lat. Charakterystyczne dla tego schorzenia mózgu są: sztywność mięśni, drżenie kończyn, zaburzenia chodu, zaburzenia równowagi i postawy. Jednak objawów, także nieruchowych, szczególnie w kolejnych fazach choroby, może być więcej. Są to między innymi: spowolnienie mowy, nietrzymanie moczu, ślinotok, depresja, problemy ze snem, zaburzenia funkcji poznawczych, a także niedożywienie.

Przyczyny niedożywienia u chorych na Parkinsona

Niedożywienie w chorobie Parkinsona może mieć wiele przyczyn, mieć związek z innymi symptomami ruchowymi i nieruchowymi oraz podjętą terapią. Proces postępowania choroby może trwać nawet kilka lat, a problemy z żywieniem zmieniać się wraz nim. Początkowe objawy ruchowe mogą powodować problemy z utrzymaniem sztućców i naczyń oraz uniemożliwiać własnoręczne przygotowanie posiłków. Z czasem jednak chory może zatracić zdolność samodzielnego jedzenia w ogóle. Nasilone drżenie i sztywność mięśni poza problemami z opanowaniem ruchów oznaczają także zwiększone zapotrzebowanie na energię. Chorzy powinni zatem przyjmować bardziej kaloryczne i wartościowe posiłki. Niestety samo jedzenie również może wiązać się z trudnościami. Chorzy mają problemy z gryzieniem, przeżuwaniem pokarmu oraz przełykaniem go. Upośledzone bywa odczuwanie głodu i sytości a także zmysły węchu i smaku. Przyjmowane lekarstwa mogą powodować nudności, bóle brzucha przez co chorzy odmawiają spożywania posiłków. Większość chorych zmaga się z zaparciami i bolesnymi wypróżnieniami. Ma to związek z upośledzeniem przez chorobę układu nerwowego przewodu pokarmowego i powoduje dyskomfort mający znaczący wpływ na przyjmowanie przez nich pożywienia. Parkinsonowi często towarzyszy depresja. Chorzy nie mają apetytu, nie widzą potrzeby i sensu jedzenia, niechętnie spożywają posiłki.

Wpływ leków na odżywienie u chorych na Parkinsona

Nasilające się objawy neurologiczne wymagają u chorych stosowania terapii. Leki przeciw Parkinsonowi z jednej strony łagodzą problemy ruchowe i ograniczają mimowolne ruchy ciała. Z drugiej strony mogą mieć działania niepożądane. Najczęściej stosowany lek – lewodopa (L-DOPA) może prowadzić do redukcji tkanek mięśniowej i tłuszczowej. Lewodopa jest najskuteczniejszym lekiem na Parkinsona, jednak może wchodzić w interakcje z pokarmem, dlatego z reguły jej przyjmowanie wymaga odstępów od posiłków. Lekarze zalecają również redystrybucję białka a niektórzy nawet reżim białkowy. Chorzy, w zależności od rekomendacji, często muszą wykluczać produkty wysokobiałkowe z niektórych posiłków lub przestrzegać dobowych limitów spożycia białka. Ma to na celu lepsze wchłanianie lewodopy i tym samym zwiększenie jej skuteczności terapeutycznej. Ograniczenia te jednak powinny być wdrażane wyłącznie na polecenie lekarza.

Niedożywienie to niedobory

Trzeba pamiętać, że niedożywienie nie oznacza tylko zbyt szczupłej sylwetki. Wiąże się z poważnymi niedoborami. Chorzy na Parkinsona ze względu na częstą niedowagę, podeszły wiek i przyjmowane leki mają obniżone stężenia witamin z grupy B, witamin D, E, K i koenzymu Q, wapnia, magnezu, a przecież są one niezbędne w procesach zachodzących w organizmie. U chorych występują również inne choroby i problemy ogólnomedyczne. Stosuje się zatem suplementację, która ma poprawić wyniki.

Posiłki odpowiednie dla chorych

Niedożywienie wiąże się z nasileniem choroby. W początkowym stadium z reguły nie ma konieczności stosowania specjalnej diety. Żywienie chorego polega na stosowaniu zbilansowanego jadłospisu, który uwzględnia przyjmowane leki i zapotrzebowanie energetyczne. Progresywny charakter choroby wymusza jednak z upływem lat dopasowanie diety do stanu chorego, przestrzeganie zaleceń lekarza i ścisłej kontroli w tym zakresie. Szybkie i mimowolne ruchy ciała wpływają na sposób samego jedzenia – od problemów z trzymaniem sztućców i naczyń po utratę samodzielności, co wymusza karmienie przez opiekunów. Na różnych etapach pomocne opiekunom mogą być antypoślizgowe podkładki, naczynia z dużymi uchwytami, talerze głębokie – z podwyższanymi brzegami, nakładki na sztućce, naczynia podtrzymujące ciepło i śliniaki. Ze względu na problemy z przeżuwaniem i połykaniem chory na Parkinsona powinien otrzymywać wstępnie przygotowany do podania posiłek. Potrawy w małych kawałkach, miękkie, półpłynne, niesuche będą łatwiejsze w jedzeniu. Konsystencję pokarmu należy dostosować do stopnia nasilenia zaburzeń. Potrzeba modyfikacji żywności i ułatwienia bezpiecznego przełykania choremu może wiązać się z koniecznością miksowania posiłków, zagęszczania potraw, wykluczenia niektórych produktów. Mimo to warto, aby opiekun seniora dbał o to, aby potrawy były w miarę możliwości atrakcyjne, zróżnicowane i smaczne i nienachalnie zachęcał do jedzenia. Opiekun osoby chorej na Parkinsona powinien zapewnić komfortowe warunki posiłku – czas, brak pośpiechu i presji. Jest to istotne ponieważ trudności podczas jedzenia i picia powodują frustrację chorego i może dojść do zachłyśnięcia lub zadławienia. Przy występowaniu zaparć pomóc może podawanie produktów bogatych w błonnik pokarmowy i odpowiedniej ilość płynów. Istotne jest zapobieganie niedoborom składników odżywczych. Oznacza to, że dieta powinna być wartościowa. W tym celu należy ściśle przestrzegać przygotowanego przez specjalistę jadłospisu i wskazówek, które mają wpłynąć na poprawę odżywienia chorego. W trudnych przypadkach związanych z chudnięciem i niedożywieniem, lekarz może zalecić włączenie produktów specjalistycznego żywienia medycznego. Wysokokaloryczne pokarmy zagwarantują odpowiednią ilość energii, a preparaty żywieniowe niezbędne składniki. Odpowiedzialna dieta w chorobie Parkinsona, w zasadzie jak w każdej chorobie, stanowi istotny element wspomagający leczenie. Ma wpływ na przyswajanie leków i ogólne samopoczucie chorego.

 

Zobacz również

szklanka wody

Niebezpieczne odwodnienie u seniora

Seniorzy są szczególnie narażeni na odwodnienie. Powodów jest kilka – upał, przyjmowane leki, ale również niechęć do spożywania płynów, zmniejszone pragnienie, problemy komunikacyjne, zapominanie a nawet… strach lub wstyd.
Dieta dla seniora - jak przygotować jadłospis dla osoby starszej?

Dieta dla seniora - jak przygotować jadłospis dla osoby starszej?

Właściwy jadłospis może być prawdziwym wyzwaniem w pracy opiekuna. Brak apetytu lub nadwaga, specjalne zalecenia żywieniowe lub po prostu nawyki, z którymi trudno walczyć, to tylko niektóre z problemów, na które może natknąć się opiekunka.
Choroby wieku starczego - jakie groźne choroby występują o seniorów?

Choroby wieku starczego - jakie groźne choroby występują o seniorów?

Ludzie mawiają, że starość się Panu Bogu nie udała… i chyba coś w tym jest. Tezę tę potwierdzają choroby wieku starczego.
Wstręt przed myciem się u osób starszych - jak z nim walczyć?

Wstręt przed myciem się u osób starszych - jak z nim walczyć?

Osoby, które decydują się na pracę opiekunki w Niemczech, w ramach swoich obowiązków spotkać mogą się z wieloma trudnymi sytuacjami. Niektóre z nich mogą zaskoczyć.
Nietrzymanie moczu u osób starszych - jak temu zaradzić?

Nietrzymanie moczu u osób starszych - jak temu zaradzić?

Nietrzymanie moczu to częsty problem, z których stykają się opiekunowie i opiekunki w Niemczech.
Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszych stron www, do celów statystycznych oraz reklamowych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci Twojego urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zmienić ustawienia przeglądarki tak, aby zablokować zapisywanie plików cookies. Więcej informacji znajdziesz w naszej polityce prywatności.